ENERGETYKA, RYNEK ENERGII - CIRE.pl - energetyka zaczyna dzień od CIRE
Właścicielem portalu jest ARE S.A.
ARE S.A.

SZUKAJ:



PANEL LOGOWANIA

X
Portal CIRE.PL wykorzystuje mechanizm plików cookies. Jeśli nie chcesz, aby nasz serwer zapisywał na Twoim urządzeniu pliki cookies, zablokuj ich stosowanie w swojej przeglądarce. Szczegóły.


SPONSORZY
ASSECO
PGNiG
ENEA

Polska Spółka Gazownictwa
GAZOPROJEKT
CMS

PGE
CEZ Polska
ENERGA





ROZMOWY

Jędrysek: Geotermia Toruńska - mieliśmy rację
18.06.2019r. 08:41

O efektach swojej ponad trzyletniej pracy na stanowisku Głównego Geologa Kraju, jak również pełnieniu funkcji Pełnomocnika Rządu ds. Polityki Surowcowej Państwa, w rozmowie z CIRE mówi prof. Mariusz-Orion Jędrysek.

Po 3,5 roku zakończył Pan działalność jako Sekretarz Stanu z Ministerstwie Środowiska, Główny Geolog Kraju ale też jako Pełnomocnik Rządu ds. Polityki Surowcowej Państwa. Zakończył Pan ważny etap pracy dla Polski?

Faktycznie, moja misja w rządzie zakończyła się w dniu 4 czerwca, co nie znaczy, że przestałem pracować dla Polski. Jest wiele zadań do wykonania, są np. 4 arbitraże z potężnymi wielomiliardowymi roszczeniami względem Polski, co skutkuje także blokadą złóż. W realizowanych przez siebie zadaniach zawsze kierowałem się wyłącznie dobrem Państwa i Obywateli RP, nie swoim. Wszystkie sztandarowe zapowiedziane zadania zostały zakończone na etapach gdzie moje kompetencje się kończyły - dalsze działania zależą od decyzji Rady Ministrów albo Parlamentu i Prezydenta RP. Polska jako jeden z nielicznych krajów europejskich nie posiadała nigdy własnej polityki surowcowej jako dokumentu strategicznego. Prace nad jej przygotowaniem podjąłem w 2005/2006 r. (wówczas nazwałem to polityką geologiczno-surowcową) i udało mi się je zakończyć przyjęciem przez Stały Komitet Rady Ministrów. Projekt Ustawy o powołaniu Polskiej Agencji Geologicznej jest w Sejmie. Jestem członkiem Komisji Ochrony Środowiska, gdzie ten projekt trafił - a członek rządu jest wyłączony z prac każdej komisji sejmowej. Wciąż pozostaję również w kręgu polityki. Proszę nie zapominać, że równolegle z pełnionymi funkcjami przez cały czas byłem i jestem posłem. Nie jest dla mnie ważne stanowisko, ale cel ważny dla Polski.

Ale szefem komisji jest poseł Platformy Obywatelskiej, Stanisław Gawłowski. To on decyduje o tym czy projekt jest w programie czy nie. Na ostatnim posiedzeniu Komisji nie był rozpatrywany. Tymczasem ostatnio lekceważąco krytykował Pana za otwór geotermalny w Toruniu, w sprawie którego podejmował Pan kluczowe decyzje w latach 2005-2007, gdy Pan był pierwszy raz GGK w rządzie Prawa i Sprawiedliwości. Te opinie podchwyciły niektóre media.

Powtarzanie mijających się z prawdą opinii dziwi mnie w przypadku Pana Posła Gawłowskiego - tak świetnie zorientowanego zapewne w sprawach geotermii - to niech czytelnicy ocenią sami. Zresztą proszę o zapoznanie się z tekstem przeprosin Axel Springer Polska Sp. z o. o., zamieszczonym pod adresem https://twitter.com/mariuszjedrysek, dotyczącym pomówień, na marginesie m.in. w sprawie dotyczącej geotermii w Toruniu. Pan Gawłowski był nawet świadkiem w sprawie, którą wytoczyłem Axel Springer Polska Sp. z o. o, i sąd nie dał wiary jego słowom. Wygrałem w obu instancjach i sądzie egzekucyjnym.

Czyli geotermia to nadal ważne wg Pana źródło energii?

Szerzej pojęte ciepło Ziemi - w tym geotermia - bezwzględnie bardzo ważne i niezmiernie perspektywiczne. Zresztą w jednym z 9 filarów PSP jest ujęta geotermia - odsyłam do 5 numeru Polityki Surowcowej (dostępna na stronie Min. Środ.). Z mojej analizy efektywności OZE w Polsce pokazałem, że sens ma geotermia i paliwa z biomasy - analiza opublikowana w znacznym skrócie w 2006 r. Stąd geotermia w PSP czy odwiert badawczy Toruniu wpisywał się w trend, potrzeby Państwa.

Z cytowanych wypowiedzi posła Gawłowskiego wynika, że wykonywał Pan ekspertyzy dla Torunia, że pomylił Pan Ciechocinek z Toruniem itd.

Nigdy nie wykonywałem ekspertyzy dla Torunia - to wykonywała niezależna komisja i chyba dwoje wybitnych ekspertów, w tym o ile pamiętam śp. Prof. Jan Dowgiałło. Ekspertyzy Pana posła Stanisława Gawłowskiego nigdy nie widziałem - chętnie bym się zapoznał. Ostatecznie miał niemal 8 lat ministrowania w Min. Środowiska by przyjrzeć się sprawie, ocenić dokumenty itd. dotyczące lokalizacji. Proszę pamiętać, że otwór badawczy jest wykonywany tam gdzie wiedza jest ograniczona. Gdyby miał być wykonywany otwór w Ciechocinku jak niektórzy by chcieli, to musiałby być już otwór wydobywczy - niemożliwy do sfinansowania z tzw. subkonta geologicznego NFOSiGW, bo dla Ciechocinka wiedza była lepsza i otwór badawczy byłby zbędny. Nie mogło być zatem mowy o pomyłce. Otwór wyjaśnił wiele zagadek z geologii, w szczególności budowy geologicznej, w tym dotyczących ciepła Ziemi, hydrogeologii, geochemii itd. Sukces przeszedł wszelkie oczekiwania mimo wycofania dotacji dla Lux Veritatis. O ile wiem z mediów, Pan Gawłowski starał się o wycofanie umowy pomiędzy NFOSiGW a Lux Veritatis na sfinansowanie otworu badawczego. Sposób działania budzi wiele wątpliwości.

Ale mimo cofnięcia dotacji odwiert w Toruniu wykonano?

Nie mam pełnej wiedzy, ale z tego co wiem/pamiętam otwór został wykonany na przełomie lat 2008/2009 . Z piaskowcowych utworów dolnej jury położonych w interwale od 2100 do około 2330 p.p.t., w trakcie testów hydrodynamicznych uzyskano wydajność ponad 500 m3/h, co stawia ten otwór pośród najbardziej wydajnych otworów geotermalnych w Europie. Słyszałem, że potwierdzili to niezależnie niemieccy specjaliści współpracujący z Fundacją Lux Veritatis. Temperatura wody geotermalnej wynosi 63 st. C. Takie parametry wody geotermalnej (temp. + wydajność) we współpracy z absorpcyjnymi pompami ciepła, pozwalają na uzyskanie mocy ponad 27 MWt. Wg mojej wiedzy obecnie trwa budowa ciepłowni geotermalnej, a zakończenie prac planowane jest za rok. Ciepło ma być sprzedawane zgodnie z umową do sieci ciepłowniczej należącej do PGE Toruń, która to firma dostarcza ciepło dla Torunia. Ponadto z ciepłowni zasilane będą obiekt WSKSIM, Muzeum, Świątynia oraz inne obiekty, które są planowane do realizacji w przyszłości. Dzięki realizacji ciepłowni geotermalnej w Torunia zmniejszy się emisja CO2 o około 30000 T/rok. Może ekspertyzy wykonane przez pana posła Gawłowskiego dają inny obraz, miał chyba jakiś czas temu sporo czasu i spokoju. Byłbym wdzięczny za ewentualne pogłębione analizy eksperta - może w ramach oryginalnej pracy doktorskiej?

Zatem o co chodzi, coś nie tak z podstawą prawną, jak jest tu historia?

Oj. Proszę pamiętać ze podjąłem setki decyzji koncesyjnych - nie ma więc szans na precyzję. Dla porządku, w 2006 r. udzieliłem na rzecz Fundacji Lux Veritatis koncesji na poszukiwanie i rozpoznawanie złoża wód termalnych na terenie miasta Torunia. Do wniosku o udzielenie koncesji zapewne był dołączony projekt prac geologicznych, który w toku prowadzonego postępowania uzyskał zapewne opinię organu pomocniczego Ministra Środowiska - Komisji Dokumentacji Hydrogeologicznych, były koreferaty, decyzje Komisji etc. Następnie Fundacja Lux Veritatis wystąpiła z wnioskiem o udzielenie dofinansowania na realizację prac geologicznych tzn. wykonania odwiertu badawczego mających m.in. na celu poszukiwanie i wstępne ustalenie zasobów eksploatacyjnych wód termalnych z utworów wapienia muszlowego lub liasu w Toruniu wraz z określeniem warunków hydrogeologicznych w związku z wtłaczaniem wód do górotworu w interwale wapienia muszlowego lub liasu w Toruniu. Wnioskodawca ubiegał się o dotację ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW), pochodzących z opłat ustalanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze. Środki te, zgodnie z art. 401 ust. 6 ustawy Prawo ochrony środowiska, przeznaczało się w równych częściach na finansowanie potrzeb geologii w zakresie poznania budowy geologicznej kraju, gospodarki zasobami złóż kopalin i wód podziemnych oraz potrzeb górnictwa służących ograniczeniu negatywnego oddziaływania na środowisko wynikającego z wydobywania kopalin i likwidacji zakładów górniczych. Zgodnie z ustawą Prawo ochrony środowiska przyznanie dofinansowania było możliwe po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw środowiska działającego przy pomocy głównego geologa kraju, ten zaś opiera się na opiniach ekspertów i właściwej specjalistycznej Komisji.

W 2007 r. została zawarta umowa na dofinansowanie omawianego przedsięwzięcia ze środków NFOŚiGW. Należy dodać, że zarówno koncesja, projekt prac geologicznych, jak i umowa dofinansowania były w późniejszym czasie zmieniane. W 2008 r. została wypowiedziana umowa dotacji udzielonej na rzecz Fundacji Lux Veritatis, a kilka lat później NFOSiGW zawarł kompromis by uniknąć bardzo trudnego bliskiego wyroku sądu.

W ocenie Ministra Środowiska, działającego przez Głównego Geologa Kraju i opiniującego celowość dofinansowania przedsięwzięcia (dotyczy to również późniejszych zmian), cel wniosku Fundacji Lux Veritatis był spójny z przepisami Prawa ochrony środowiska, a jego realizacja miała przyczynić się do rozpoznania warunków występowania wód termalnych na terenie Torunia i rozwoju odnawialnych źródeł energii, będących jednym z priorytetów polityki ekologicznej Polski.

Prace mające na celu poszukiwanie i rozpoznanie złoża wód termalnych w Toruniu, objęte koncesją udzieloną Fundacji Lux Veritatis, zostały zrealizowane. Wyniki prac geologicznych, przedstawiono w dokumentacji hydrogeologicznej (wód podziemnych), która została przyjęta przez Ministra Środowiska bez zastrzeżeń w 2012 r. tj. wtedy gdy Pan poseł Gawłowski był sekretarzem stanu z kompetencjami dotyczącymi m.in. wód. Przedmiotowa dokumentacja zawiera ustalenie zasobów eksploatacyjnych wód termalnych ujętych otworem Toruń TG-1, a także określenie warunków wtłaczania wód wykorzystanych otworem chłonnym Toruń TG-2 do górotworu. Zasoby eksploatacyjne ujęcia ustalono w wysokości 320 m3/h, a temperaturę wód określono na 60,5oC. Mam podstawy sądzić, że są to raczej zaniżone parametry szczególnie w zakresie zasobów eksploatacyjnych. Cel związany z rozpoznaniem złoża wód termalnych został zatem osiągnięty. Wiercenie otworu Toruń TG-1 miało charakter pozytywny i w efekcie przyczyniło się do lepszego rozpoznania warunków hydrogeologicznych i pozyskania znacznych zasobów wód i energii geotermalnej.

Nie wyczerpując wszystkich aspektów związanych z priorytetami Ministra Środowiska w zakresie rozwoju odnawialnych źródeł energii, w tym geotermii należy wskazać, że programy NFOŚIGW, umożliwiające dofinansowanie przedsięwzięć z dziedziny geotermii, funkcjonują już ponad 20 lat. Na przestrzeni tych lat ulegały one różnym zmianom, jednak co do zasady opierają się na wnioskach, które są składane przez indywidualne podmioty, mogące być beneficjentami programu. Opinia GGK dotyczy lokalizacji przedsięwzięcia określonej we wniosku i nie polega na wskazywaniu wnioskodawcom innych, potencjalnych lokalizacji. Jeśli chodzi o odwiert w Toruniu, to w międzyczasie koalicja PO-PSL zmieniła Prawo geologiczne i górnicze i udzielanie koncesji stało się kompetencją marszałków województw. Po wypełnieniu wszystkich zobowiązań koncesyjnych związanych z poszukiwaniem i rozpoznawaniem, w celu wykorzystania rozpoznanych zasobów geotermalnych, w 2013 r. Marszałek Województwa Kujawsko - Pomorskiego (politycznie chyba bliski Panu Gawłowskiemu?), udzielił "Geotermii Toruń" Sp. z o. o. koncesji na wydobywanie wód termalnych z utworów jury dolnej ze złoża wód termalnych "Toruń" otworem Toruń TG-1 w miejscowości Toruń.

Zatem decyzje podejmowali już politycy PO-PSL?

No - innego wyjścia jak sądzę nie mieli. Wskazane jest tutaj również podkreślenie, że szczegółowe rozpoznanie zasobów wód termalnych polega z reguły na wykonaniu głębokich otworów wiertniczych, co wymaga dużych nakładów finansowych. W większości przypadków podmioty zainteresowane wykonaniem takich prac występują do NFOŚiGW o dofinansowanie wykonania otworu geotermalnego. Realizacja prac geologicznych zawsze jednak wiąże się z ryzykiem nieosiągnięcia zamierzonego celu tzw. ryzykiem geologicznym. W omawianym przypadku prace poszukiwawczo - rozpoznawcze zakończyły się rozpoznaniem kolejnego złoża wód termalnych w Polsce. Należy również dodać, że od czasu udzielenia koncesji i udokumentowania złoża wód termalnych w Toruniu zwiększyła się wiedza na temat warunków występowania i zasobach wód termalnych w Polsce.

Jak wynika z dokumentacji geologicznej parametry hydrogeologiczne ujęcia wód termalnych TG-1 w Toruniu, nie odbiegają w sposób znaczący od tych, którymi charakteryzują się istniejące w Polsce ciepłownie geotermalne - a jeśli już to in plus.

Ile jest jeszcze podobnych instalacji geotermalnych w Polsce?

Obecnie istnieje chyba 6 instalacji na terenie kraju, które są ciepłowniami geotermalnymi służącymi do celów komunalnych - dysponują łącznie większą liczbą otworów, z których część jest przeznaczona do eksploatacji wód, a część do ich zatłaczania wód schłodzonych. W otworach eksploatacyjnych ujęto poziomy wodonośne występujące na głębokości od około 1490 m (Pyrzyce otw. GT-3) do niemal 2780 m (Bańska otw. IG-1), uzyskując temperatury wód na wypływie od 40°C (Mszczonów otw. IG-1) do 86°C (Bańska otw. PGP-3). Wszystkie ciepłownie mają dodatkowe szczytowe źródła ciepła, którymi na ogół są kotłownie gazowe. Wydajność ujęć wynosi od 60 m3/h (Mszczonów otw. IG-1) do 550 m3/h (Bańska otw. PGP-1). Największymi łącznymi zasobami wód termalnych (960 m3/h), dysponuje PEC Geotermia Podhalańska S.A. - najdłużej funkcjonujący i największy z tego typu obiektów w Polsce ale nie ma tam tylko jednego otworu.

W ostatnich 2 latach zdecydowałem o udzieleniu pozytywnych opinii do wykonania jeszcze 10 otworów badawczych z możliwością przekształcenia w wydobywcze oraz 10 opinii do sfinansowania dubletów wydobywczo-chłonnych. Część otworów już wykonano. Gdyby wszędzie był sukces, to poza ogromnym poszerzeniem wiedzy przybędzie 20 instalacji - z 6 na 26 w przeciągu niespełna 3 lat. To duży sukces raczej?

Inne działania rozpoczęte to m.in Atlas Geotermalny Śląska - jedyny brakujący, Model geotermalno-hydrogeologiczny Podhala, Model geotermalno-hydrogeologiczny niecki łódzkiej, Program GeoTerm na ok 20 instalacji/dubletów geotermalnych wydobywczo-zatłaczających...

Może Pan wymienić lokalizację potencjalnych geotermii?

Geotermia: Opinia pozytywna poszukiwanie/rozpoznawanie/dokumentowanie złóż wód termalnych (2017-18) - 100 % dofinansowania z subfunduszu geologicznego NFOSiGW (na potrzeby geologii)
1. Gmina Miasto Sieradz
2. Gmina Miasto Sochaczew
3. Gmina Miejska Koło
4. Gmina Szaflary, Bańska
5. Gmina Lądek Zdrój
6. Gmina - Miasto Tomaszów Mazowiecki
7. Gmina Miejska Turek
8. Gmina Wiśniowa
9. Gmina Miasta Dębica
10. Gmina Sękowa

GeoTerm - od 2018/19 możliwe sfinansowanie z innych źródeł (OZE) - całe instalacje (złożony do NFOSiGW w sierpniu 2018)
1. Łowicz
2.Gorzelany
3. Rzeszów,
4. Poddębice
5. Uniejów
6. Mszczonów, Wręcza
7. Szczecin,
8. Miasto Zamość
9. Włocławek
10. Sędziszów Małopolski

(1133x638)

A co komplikuje przedsięwzięcia geotermalne?

Oczywiście inicjalne koszty badań geologicznych szczególnie wierceń - użytkowanie jest w skali dekad bardzo tanie. Ponadto, czynnikiem niekorzystnie wpływającym na warunki eksploatacji złóż jest wysoka mineralizacja. Z uwagi na stopień mineralizacji wód oraz ochronę ich zasobów ciepłownie geotermalne w Pyrzycach i Stargardzie, zaprojektowano jako działające w układach zamkniętych, wykorzystujących dublety geotermalne. Z uwagi na ochronę zasobów wód termalnych z tego typu rozwiązania korzysta również najstarsza i największa w kraju ciepłownia geotermalna w Bańskiej Niżnej.

Więc krytyka Pańskich decyzji wynika z niewiedzy? Czego by Pan sobie w tym kontekście życzył?

Oj, nie mnie oceniać cudzą wiedzę, ale przy okazji badania sprawy odwiertu w Toruniu proponuję zajęcie się finansowaniem odwiertu w Lidzbarku Warmińskim, gdzie nawiercono wody o temperaturze chyba ciut powyżej 20 st. C - jest to także ewenement na skalę europejską, tylko jakby w drugim kierunku.

Byłbym wdzięczny za rzeczowa ocenę wiercenia geotermalnego w Lidzbarku Warmińskim - na czyich to ekspertyzach opierano decyzje i wykonano tam odwierty, ile wydano, jakie są efekty - bo to było wtedy gdy Pan Gawłowski był sekretarzem stanu w Ministerstwie Środowiska - zapewne wiele wie.



Prof. dr hab. Mariusz Orion Jędrysek - sekretarz stanu, Główny Geolog Kraju w Ministerstwie Środowiska (w latach 2005-2007 oraz 2015 - 2019), Pełnomocnik Rządu ds. Polityki Surowcowej Państwa (w latach 2016 - 2019), poseł na Sejm RP (KP PiS), Prezydent Rady Międzynarodowej Organizacji Dna Morskiego przy ONZ (w latach 2006 - 7 i 2016 - 2017), Prezydent Zgromadzenia MODM ONZ (od 2018-), Członek NSZZ "Solidarność" (od 1985), (www.jedrysek.eu).

Dodaj nowy Komentarze ( 15 )

WIĘCEJ NA TEN TEMAT W SERWISACH TEMATYCZNYCH

KOMENTARZE ( 15 )


Autor: Angelina 18.06.2019r. 13:33
Brawo Panie Profesorze! Tak trzymać :)
ODPOWIEDZ ZGŁOŚ DO MODERACJI

Autor: Andrzej Kozłowski 18.06.2019r. 13:38
Śledzę profesora Jedryska od lat. To jest wizjoner! Tacy ludzie są potrzebni w polskiej polityce. Nie patrzy na to co... pełna treść komentarza
ODPOWIEDZ ZGŁOŚ DO MODERACJI

Autor: Maciej k 18.06.2019r. 14:24
Szkoda ze Pana już nie ma w rządzie. Prawdziwy fachowiec i patriota.
ODPOWIEDZ ZGŁOŚ DO MODERACJI

Autor: Adam 18.06.2019r. 14:31
Popieram działania Pana Profesora!!!!!!
ODPOWIEDZ ZGŁOŚ DO MODERACJI

Autor: GeoNatka 18.06.2019r. 15:15
Bardzo ciekawy artyk. widac ze facet zęby na tym zjadł.
ODPOWIEDZ ZGŁOŚ DO MODERACJI

Autor: Obiektywny. 18.06.2019r. 19:59
Ten pan przez 3,5 roku niestety nie miał żadnych osiągnięć. Takie są fakty i dlatego Premier to zdymisjonował.
ODPOWIEDZ ZGŁOŚ DO MODERACJI
Rozwiń (Pełna treść komentarza)
Autor: zgryźliwy 18.06.2019r. 21:12
63 'C to z trudem wystarczy na cwu w środku upalnego lata. Żadna z istniejących sieci ciepłowniczych nie jest w... pełna treść komentarza
Odpowiedzi: 2 | Najnowsza odpowiedź: 19-06-2019r. 14:18 ODPOWIEDZ ZGŁOŚ DO MODERACJI

Autor: Andre 19.06.2019r. 08:21
Za dużo tu dywagacji a za mało nauki! Myślę, że czas rozstrzygnie czy Toruń to było dla dobra Polski czy na szkodę! I... pełna treść komentarza
ODPOWIEDZ ZGŁOŚ DO MODERACJI

Autor: alf 19.06.2019r. 09:28
Jaka jest temperatura wody powrotnej w PEC Toruń, a jaka jest temperatura wody geotermalniej w Toruniu i ile w... pełna treść komentarza
ODPOWIEDZ ZGŁOŚ DO MODERACJI

Autor: Kibic 19.06.2019r. 10:35
Bardzo ciekawy wywiad. Od razu można poznać, że to merytoryczny rozmówca.
ODPOWIEDZ ZGŁOŚ DO MODERACJI

Autor: Stary geolog 19.06.2019r. 15:37
Pan M-O. Jędrysek stwierdza na początku:W realizowanych przez siebie zadaniach zawsze kierowałem się wyłącznie dobrem... pełna treść komentarza
ODPOWIEDZ ZGŁOŚ DO MODERACJI

Autor: Jan Krzysiek 19.06.2019r. 17:32
Doskonale sprawozdanie. Uwazam ze nalezaloby dokonywac w skal I rocznej takich sprawozdan to unikneloby sie... pełna treść komentarza
ODPOWIEDZ ZGŁOŚ DO MODERACJI

Autor: apw 24.06.2019r. 06:50
Problem tylko, że prace badawcze i wdrożeniowe nad wykorzystaniem geotermii w sieciach ciepłowniczych w Polsce... pełna treść komentarza
ODPOWIEDZ ZGŁOŚ DO MODERACJI
Dodaj nowy Komentarze ( 15 )

DODAJ KOMENTARZ
Redakcja portalu CIRE informuje, że publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu CIRE. Redakcja portalu CIRE nie ponosi odpowiedzialności za ich treść.

Przesłanie komentarza oznacza akceptację Regulaminu umieszczania komentarzy do informacji i materiałów publikowanych w portalu CIRE.PL
Ewentualne opóźnienie w pojawianiu się wpisanych komentarzy wynika z technicznych uwarunkowań funkcjonowania portalu. szczegóły...

Podpis:


Poinformuj mnie o nowych komentarzach w tym temacie


REKLAMA


PARTNERZY
PGNiG TERMIKA
systemy informatyczne
Clyde Bergemann Polska
PAK SERWIS Sp. z o.o.
ALMiG
Elektrix
GAZ STORAGE POLAND
GAZ-SYSTEM S.A.
Veolia
PKN Orlen SA
TGE
Tauron
DISE
BiznesAlert
Obserwatorium Rynku Paliw Alternatywnych ORPA.PL
Energy Market Observer
Innsoft



cire
©2002-2019
mobilne cire
IT BCE