ENERGETYKA, RYNEK ENERGII - CIRE.pl - energetyka zaczyna dzień od CIRE
Właścicielem portalu jest ARE S.A.
ARE S.A.

SZUKAJ:



PANEL LOGOWANIA

X
Portal CIRE.PL wykorzystuje mechanizm plików cookies. Jeśli nie chcesz, aby nasz serwer zapisywał na Twoim urządzeniu pliki cookies, zablokuj ich stosowanie w swojej przeglądarce. Szczegóły.


SPONSORZY
ASSECO
PGNiG
ENEA

Polska Spółka Gazownictwa
CMS

PGE
CEZ Polska
ENERGA





MATERIAŁY PROBLEMOWE

EFET Corporate PPA - postanowienia dotyczące bilansowania w kontekście regulacji Prawa Energetycznego oraz IRiESP
02.03.2020r. 05:09

Tadeusz Zieliński, Radca Prawny, Tauron Polska Energia
Opublikowanie w połowie 2019 roku przez Europejską Federację Przedsiębiorstw Obrotu Energią (European Federation of Energy Traders - EFET) standardu Corporate Power Purchase Agreement (nazywany też Corporate PPA lub CPPA) wywołało spore zainteresowanie zarówno podmiotów z szeroko pojętej branży energetycznej, jak i odbiorców. Premierze jego polskiej wersji językowej na początku lutego bieżącego roku towarzyszył spory entuzjazm oraz opinie, że przedmiotowy standard ułatwi zakup energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych i przyczyni się do rozwoju projektów energii odnawialnej.

W treści EFET Corporate PPA znalazły się jednak postanowienia, które powinny zostać poddane pogłębionej analizie w kontekście zgodności z przepisami polskiego prawa bądź też ze względu na założenia lub strukturę całego przedsięwzięcia, z którym ma być związana umowa sprzedaży energii elektrycznej. Jedną z takich kwestii są definicje i postanowienia związane z bilansowaniem, których możliwość zastosowania może rodzić pewne wątpliwości w świetle regulacji Prawa Energetycznego oraz IRiESP. Ich omówienie jest przedmiotem niniejszego artykułu.

Przede wszystkim należy przytoczyć pojęcia związane z bilansowaniem, które zostały użyte w przedmiotowym standardzie umownym, jak również znaczenie, jakie im nadano - to jest:

"Bilansowanie" [ang.- Balancing oznacza wszystkie czynności i procesy, we wszystkich przedziałach czasowych, ustanowione przez Operatora Systemu, a gdzie Operatorem Systemu nie jest operator systemu przesyłowego, Operatora Systemu Przesyłowego, celem zapewnienia, w sposób ciągły, utrzymania częstotliwości systemu we wstępnie określonym zakresie stabilności sprecyzowanym w Artykule 127 Rozporządzenia 2017/1485 i wszystkich przepisach prawa mających zastosowanie, oraz że jest on przestrzegany i wszystkie inne czynności, wymagania i obowiązki wymagane od Strony Odpowiedzialnej za Bilansowanie w odniesieniu do Zmierzonej Produkcji i Zakładu zgodnie z Prawem Mającym Zastosowanie oraz Właściwymi Kodeksami i Przepisami;

"Usługi Bilansujące" [ang. - Balancing Services] oznaczają usługi świadczone lub których świadczenie zapewnione jest przez Kupującego celem umożliwienia Sprzedającemu wykonania jego zobowiązań związanych z przyłączeniem z lub skorzystaniem z umów systemowych z Operatorem Systemu dla Zakładu (i Strony Odpowiedzialnej za Bilansowanie zgodnie z Umową na Bilansowanie [ang. - Balancing Responsible Agreement]) w odniesieniu do Bilansowania. Dla uniknięcia wątpliwości usługi te obejmują:
(a) zaproponowanie i uzgodnienie z Kupującym definicji produktów bilansujących, wymaganych usług i związanego [z nimi] profilu ryzyka, które mają być przedmiotem postępowania przetargowego
(b) przygotowanie i przeprowadzenie postępowania przetargowego na usługi bilansujące kompetentnej strony trzeciej;
(c) analizę wszelkich ofert i zaproponowanie krótkiej listy stron trzecich;


"Umowa ze Stroną Odpowiedzialną za Bilansowanie" [ang. Balance Responsible Party Agreement] oznacza umowę zawartą pomiędzy, z jednej strony, Operatorem Systemu (lub wyznaczonym przez niego podmiotem) a, z drugiej strony,jakąkolwiek osobą chcącą uczestniczyć w bilansowaniu rynku obsługiwanego przez Operatora Systemu (lub podmiot przez niego wyznaczony), która wymaga od takiej osoby utrzymania zbilansowania swojego zapotrzebowania na energię elektryczną i [jej] dostaw w odniesieniu do sieci Operatora Systemu oraz zapłacenia Operatorowi Systemu za wszelkie niezbilansowanie zgodnie z postanowieniami tej umowy;

"Strona Odpowiedzialna za Bilansowanie" [ang. - Balance Responsible Party] oznacza albo Stronę albo stronę trzecią, która zawarła Umowę ze Stroną Odpowiedzialną za Bilansowanie, określoną w Sekcji A Części I (Szczególne Warunki).

Tymczasem Prawo Energetyczne posługuje się następującymi pojęciami:
  • "bilansowanie systemu",
  • "centralny system bilansowania handlowego",
  • "bilansowanie handlowe" oraz
  • "podmiot odpowiedzialny za bilansowanie handlowe".
Artykuł 3 pkt 23a) Prawa Energetycznego definiuje "bilansowanie systemu" jako działalność gospodarczą wykonywaną przez operatora systemu przesyłowego lub dystrybucyjnego w ramach świadczonych usług przesyłania lub dystrybucji, polegającą na równoważeniu zapotrzebowania na paliwa gazowe lub energię elektryczną z dostawami tych paliw lub energii.

Zgodnie z art. 3 pkt 41) Prawa Energetycznego "centralny system bilansowania handlowego" jest definiowany jako prowadzony przez operatora systemu przesyłowego, w ramach bilansowania systemu, mechanizm rozliczeń podmiotów odpowiedzialnych za bilansowanie handlowe, z tytułu niezbilansowania energii elektrycznej dostarczonej oraz pobranej przez użytkowników systemu, dla których te podmioty prowadzą bilansowanie handlowe.

"Podmiot odpowiedzialny za bilansowanie handlowe" oznacza osobę fizyczną lub prawną uczestniczącą w centralnym mechanizmie bilansowania handlowego na podstawie umowy z operatorem systemu przesyłowego, zajmującą się bilansowaniem handlowym użytkowników systemu.

"Bilansowaniem handlowym" jest natomiast zgłaszanie operatorowi systemu przesyłowego elektroenergetycznego przez podmiot odpowiedzialny za bilansowanie handlowe do realizacji umów sprzedaży energii elektrycznej zawartych przez użytkowników systemu i prowadzenie z nimi rozliczeń różnicy rzeczywistej ilości dostarczonej albo pobranej energii elektrycznej i wielkości określonych w tych umowach dla każdego okresu rozliczeniowego (art. 3 pkt 40) Prawa Energetycznego).

W ramach IRiESP można z kolei wskazać w szczególności na:
  • pojęcie "Rynku bilansującego" - zdefiniowane jako mechanizm bieżącego bilansowania zapotrzebowania na energię elektryczną i wytwarzania tej energii w ramach KSE;
  • pkt 2.1.5.1.1, zgodnie z którym Uczestnik Rynku Bilansującego dokonuje zbilansowania handlowego swoich dostaw energii poprzez:
    (1) Zgłaszanie do realizacji Umów Sprzedaży Energii.
    (2) Rozliczanie z OSP niezbilansowania wynikającego z różnicy pomiędzy ilością energii z przyjętych do realizacji Umów Sprzedaży Energii oraz rzeczywistą ilością dostaw energii;
  • pkt 2.1.9.1 określający usługi systemowe.
Odnosząc więc pojęcia sformułowane w EFET CPPA do tych zawartych w Prawie Energetycznym oraz IRiESP należy stwierdzić, że nie są one tożsame.

Różnice pomiędzy EFET CPPA a Prawem Energetycznym i IRiESP dotyczą też postanowień, których przedmiotem jest wskazanie Strony Odpowiedzialnej za Bilansowanie oraz określenie zobowiązań Stron związane z bilansowaniem.

Jeżeli chodzi o wskazanie Strony Odpowiedzialnej za Bilansowanie to dokonuje się go w Sekcji A Części I Umowy (Formularz Wyboru, str. 6). We właściwym fragmencie formularza można wybrać:
  • Kupującego albo trzecią stronę wskazaną przez Kupującego jako Stronę Odpowiedzialną za Bilansowanie od Punktu Dostawy - w przypadku gdy Punkt Dostawy jest zlokalizowany na terenie Zakładu albo w miejscu przyłączenia Zakładu do Sieci albo
  • Kupującego działającego w imieniu Sprzedającego albo stronę trzecią wskazaną przez Sprzedającego jako Stronę Odpowiedzialną za Bilansowanie do Punktu Dostawy oraz
  • Kupującego albo stronę trzecią wskazaną przez Kupującego jako Stronę Odpowiedzialną za Bilansowanie od Punktu Dostawy
    - w przypadku gdy Punkt Dostawy jest zlokalizowany w Sieci lub na terenie posiadłości Kupującego.
W związku z wyżej wskazanym fragmentem formularza wyboru należy też zwrócić uwagę na dwie kwestie.

Po pierwsze - wg formularza wyboru Stroną Odpowiedzialną za Bilansowanie jest zasadniczo zawsze Kupujący albo osoba trzecia wybierana przez którąś ze Stron, w zależności od lokalizacji Punktu Dostawy. Jednocześnie jednak zgodnie z definicją przedmiotowego pojęcia, Stroną Odpowiedzialną za Bilansowanie jest:
  • albo Strona - a więc Sprzedający lub Kupujący,
  • albo osoba trzecia.
Po drugie - zgodnie z definicją Usług Bilansujących zawartą w Aneksie, to Kupujący świadczy te usługi lub zapewnia ich świadczenie.

Zobowiązania Stron związane z bilansowaniem określa z kolei §9.6 EFET CPPA o następującej treści:

Niniejszy §9.6 ma zastosowanie tylko jeśli "Postanowienia niniejszej Umowy dotyczące Usług Bilansujących" zostały określone w Sekcji A Części I (Szczególne Warunki) jako mające zastosowanie:
(a) Kupujący lub Sprzedający, określony w Sekcji A Części I (Szczególne Warunki), świadczy lub zapewni świadczenie Usług Bilansujących od Strony Odpowiedzialnej za Bilansowanie na warunkach rynkowych, zgodnie z Dobrymi Praktykami Rynkowymi i wszystkimi przepisami Obowiązującego Prawa, natomiast Koszty Bilansowania zostaną rozliczone pomiędzy Stronami określonymi w Sekcji A Części I (Szczególne Warunki).
(b) Odpowiedzialność za świadczenie lub zapewnienie świadczenia Usług Bilansujących spoczywa na Stronie określonej w Sekcji A Części I (Szczególne Warunki), a druga Strona nie:
(i) złoży Operatorowi Systemu żadnych ofert bilansujących [ang. - regulating bids] aby ograniczyć lub zwiększyć Zmierzoną Produkcję [ang. - Metered Output], lub, jeżeli Operatorem Systemu nie jest operator systemu przesyłowego, Operatorowi Systemu Przesyłowego celem Bilansowania;
(ii) dostarczy lub zgodzi się dostarczyć, jakichkolwiek Usług Dodatkowych, z zastrzeżeniem zakresu w jakim jest zobowiązana do świadczenia takich usług zgodnie z Obowiązującymi Przepisami i/ lub Odpowiednimi Kodeksami i Regulacjami; lub
(iii) ograniczy lub zgodzi się ograniczyć, Zmierzonej Produkcji [ang. - Metered Output], z zastrzeżeniem zakresu w jakim jest zobowiązana do świadczenia takich usług zgodnie z Obowiązującymi Przepisami i/ lub Odpowiednimi Kodeksami i Regulacjami lub w zakresie w jakim jest to niezbędne do uniknięcia lub naprawienia Sytuacji Awaryjnej [ang. - Emergency].


W mojej ocenie, wyżej przytoczone postanowienie rodzi najwięcej wątpliwości interpretacyjnych, zarówno w ramach EFET CPPA, jak i w kontekście Prawa Energetycznego oraz IRiESP.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z §9.6 EFET CPPA to Kupujący lub Sprzedający ma świadczyć lub zapewnić świadczenie Usług Bilansujących, podczas gdy z definicji Usług Bilansujących, wynika, że stroną odpowiedzialną za ich świadczenie lub zapewnienie świadczenia jest (tylko) Kupujący albo osoba trzecia wskazana przez jedną ze stron (w zależności od lokalizacji Punktu Dostawy).

Nie jest również zrozumiały fragment stanowiący o świadczeniu lub zapewnieniu świadczenia Usług Bilansujących od Strony Odpowiedzialnej za Bilansowanie. Z definicji Umowy ze Stroną Odpowiedzialną za Bilansowanie [ang.Balance Responsibe Party Agreement ], do której referuje definicja Strony Odpowiedzialnej za Bilansowanie, wynika bowiem, że na podstawie przedmiotowej umowy podmiot będący jej stroną jest zobowiązany wobec Operatora Systemu do równoważenia swojego zapotrzebowania na energię elektryczną z jej dostarczaniem oraz rozliczania niezbilansowania z Operatorem Systemu. Definicja ta nie wspomina natomiast o dokonywaniu czynności, o których mowa w definicji Usług Bilansujących.

W konsekwencji wydaje się, wyżej wskazane pojęcia i postanowienie §9.6 EFET CPPA nie odpowiadają reżimowi Prawa Energetycznego, którego pojęcia i przepisy odnoszą się do bilansowania handlowego.

Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 2a pkt 2) Prawa Energetycznego umowy o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej, których stroną jest przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się wytwarzaniem energii elektrycznej i przyłączone do sieci dystrybucyjnej, niebędące podmiotem odpowiedzialnym za bilansowanie handlowe powinna zawierać także oznaczenie podmiotu odpowiedzialnego za bilansowanie handlowe tego przedsiębiorstwa.

Z kolei art. 5 ust. 2b Prawa Energetycznego stanowi o obowiązku zawarcia w umowie sprzedaży energii elektrycznej, której stroną jest odbiorca niebędący podmiotem odpowiedzialnym za bilansowanie handlowe sposobu:
  • określenia niezbilansowania energii elektrycznej oraz jego rozliczania,
  • zgłaszania grafików handlowych.
W świetle wyżej wskazanych przepisów Prawa Energetycznego można stwierdzić, że o ile jest z nimi zgodny właściwy fragment formularza wyboru EFET CPPA dotyczący określenia Strony Odpowiedzialnej za Bilansowanie, o tyle trudno mówić o zgodności z nimi postanowienia §9.6 EFET CPPA , z którego można wnioskować jakoby to ta strona była jednocześnie odpowiedzialna za świadczenie Usług Bilansujących.

Nie jest też jasne czy użyte w EFET CPPA pojęcie Kosztów Bilansowania i właściwy fragment formularza wyboru mający je określać odpowiada "rozliczeniu niezbilansowania energii elektrycznej", o którym mowa w definicji "centralnego mechanizmu bilansowania handlowego" z art. 3 pkt 41) Prawa Energetycznego.

Jednocześnie, zgodnie z Prawem Energetycznym świadczona przez podmiot odpowiedzialny za bilansowanie handlowe na rzecz użytkowników systemu usługa bilansowania handlowego obejmuje czynności z zakresu:
  • zgłaszania operatorowi systemu przesyłowego elektroenergetycznego do realizacji umów sprzedaży energii elektrycznej zawartych przez użytkowników systemu;
  • prowadzenia z użytkownikami systemu rozliczeń różnicy rzeczywistej ilości dostarczonej albo pobranej energii elektrycznej i wielkości określonych w umowach sprzedaży energii elektrycznej dla każdego okresu rozliczeniowego.
(art. 3 pkt 42) w zw. z art. 3 pkt 40) Prawa Energetycznego).

Czynności wskazane w definicji Usług Bilansujących, do których świadczenia zgodnie z §9.6 EFET CPPA ma być zobowiązana Strona Odpowiedzialna za Bilansowanie, nie odpowiadają więc czynnościom dokonywanym przez podmiot odpowiedzialny za bilansowanie handlowe w ramach świadczenia usługi bilansowania handlowego zgodnie z Prawem Energetycznym. Czynności objęte Usługami Bilansującymi w rozumieniu EFET CPPA można by ewentualnie rozpatrywać w kontekście czynności dokonywanych przez właściwe podmioty w ramach Rynku Bilansującego uregulowanego w IRiESP, tj. czynności o charakterze "technicznym" czy też "operatorskim", a nie handlowo-rozliczeniowym.

Biorąc pod uwagę "domyślne" systemy prawne przewidziane do wyboru w ramach EFET CPPA - prawo angielskie oraz prawo niemieckie - wydaje się, że omawiany standard umowny został oparty o tzw. model samodzielnego dysponowania, podczas gdy w Polsce PSE stosuje tzw. model centralnego dysponowania. Różnice między tymi dwoma modelami funkcjonowania rynku bilansującego oraz ich praktycznymi aspektami mogą być przyczyną braku zgodności definicji i postanowień EFET CPPA dotyczących bilansowania z właściwymi przepisami Prawa Energetycznego oraz IRiESP.

Podsumowując, wyżej wskazane wątpliwości interpretacyjne związane z postanowieniami EFET Corporate PPA dotyczącymi Usług Bilansujących oraz rozbieżność pomiędzy nimi a regulacjami Prawa Energetycznego oraz IRiESP przemawiają za zrezygnowaniem z zastosowania przedmiotowych postanowień. W tym celu konieczne jest zaznaczenie w §1 formularza wyboru (Część I, Sekcja B / str. 7) drugiej rubryki o treści Postanowienia niniejszej Umowy dotyczące Usług Bilansujących nie mają zastosowania.

Dodaj nowy Komentarze ( 0 )

WIĘCEJ NA TEN TEMAT W SERWISACH TEMATYCZNYCH

DODAJ KOMENTARZ
Redakcja portalu CIRE informuje, że publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu CIRE. Redakcja portalu CIRE nie ponosi odpowiedzialności za ich treść.

Przesłanie komentarza oznacza akceptację Regulaminu umieszczania komentarzy do informacji i materiałów publikowanych w portalu CIRE.PL
Ewentualne opóźnienie w pojawianiu się wpisanych komentarzy wynika z technicznych uwarunkowań funkcjonowania portalu. szczegóły...

Podpis:


Poinformuj mnie o nowych komentarzach w tym temacie


PARTNERZY
PGNiG TERMIKA
systemy informatyczne
Clyde Bergemann Polska
PAK SERWIS Sp. z o.o.
ALMiG
GAZ STORAGE POLAND
GAZ-SYSTEM S.A.
Veolia
PKN Orlen SA
TGE
Savangard
Tauron
DISE
BiznesAlert
Obserwatorium Rynku Paliw Alternatywnych ORPA.PL
Energy Market Observer
Gazterm
Innsoft



cire
©2002-2020
mobilne cire
IT BCE